Χανιά | Εγκαινιάζεται η έκθεση σύγχρονης τέχνης ελληνοβρετανικής συνεργασίας «Πειρασμός – Temptation».
Το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Χανίων Ελαιουργείον σε συνεργασία με την Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων διοργανώνουν και παρουσιάζουν την έκθεση σύγχρονης τέχνης ελληνοβρετανικής συνεργασίας «ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ – TEMPTATION».
Τα εγκαίνια της έκθεσης θα πραγματοποιηθούν, παρουσία των καλλιτεχνών, τη Δευτέρα 3 Νοεμβρίου 2025, στις 20:00, στον Βενετσιάνικο Ναό του Αγίου Ρόκκου, Δασκαλογιάννη 48 & Πλατεία 1821, Σπλάντζια, Παλιά Πόλη, Χανιά, Κρήτη.
Στην έκθεση συμμετέχουν οι Έλληνες και οι Βρετανοί εικαστικοί καλλιτέχνες: Σοφία Βλαζάκη, Αλίνα Γαβριελάτος, Νίκος Γιαβρόπουλος, Αντιγόνη Καββαθά, Fionna Carlisle, Mandee Gage, Kurtis Lesick, Αλέξανδρος Μαγκανιώτης, Ιωάννης Μονογυιός, Nicholas Moore, Robert Barcia, Kit Boyd, Sophie Parkin, Wilma Johnson, Αντώνης Φραντζεσκάκης και Sally Heard.
Την έκθεση επιμελούνται η Βρετανίδα συγγραφέας, εικαστικός και επιμελήτρια Sophie Parkin και ο Βρετανός εικαστικός καλλιτέχνης Nicholas Moore. Αυτή είναι η δεύτερη Eλληνοβρετανική προσπάθεια συνεργασίας εικαστικών καλλιτεχνών, που οργανώνουν οι δύο επιμελητές με συμμετοχές από τις δύο χώρες, που τώρα πιά, μετά το περιβόητο Brexit, δεν συμμετέχουν και οι δύο στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η πρώτη εικαστική συνεργασία των επιμελητών με ‘Έλληνες και Βρετανούς καλλιτέχνες ήταν μια έκθεση με πολιτικές και κοινωνικές προεκτάσεις, που παρουσιάστηκε στο Λονδίνο και στην Αθήνα, με τον τότε επίκαιρο τίτλο λόγω της πρόσφατης Βρετανικής απόσχισης από την Ευρωπαϊκή Ένωση, «Every Time We Say Goodbye»…
Η έκθεση «ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ – ΤΕΜΠΤΑΤΙΟΝ» αναπτύσσεται σε δύο ιστορικούς χώρους της Πλατείας Σπλάντζιας. Στον Βενετσιάνικο Ναό του Αγίου Ρόκκου παρουσιάζονται έργα ζωγραφικής, γλυπτικής, χαρακτικής, κεραμικής, φωτογραφίας, μικτής τεχνικής και στην Οθωμανική Υπόγεια Κρήνη της Σπλάντζιας θα προβάλλονται τα συμμετέχοντα έργα βιντεοτέχνης (Video Art). Η έκθεση μετά την παρουσίασή της στα Χανιά θα μεταφερθεί στο Λονδίνο.
Οι επιμελητές της έκθεσης Sophie Parkin και Nicholas Moore σημειώνουν: «Οι Έλληνες έχουν μια ειδική σχέση με τον Πειρασμό, που έχει τις ρίζες της στην αρχαία φιλοσοφική τους αναζήτηση για την ύπαρξη του ανθρώπου. Όπως έγραψε ο Αριστοτέλης “Τα μάτια είναι τα όργανα του Πειρασμού”, ένας ενάρετος άνθρωπος δεν θα δελεαζόταν ποτέ από την εικόνα μιας προκλητικής σκηνής, ουσιαστικά η ελληνική λέξη για τον Πειρασμό σημαίνει “Δοκιμασία”. Από την άλλη πλευρά ο Βρετανός Όσκαρ Ουάιλντ αρχικά ισχυριζόταν σατιρίζοντας ότι μπορεί να αντισταθεί σε οτιδήποτε “εκτός του Πειρασμού” αλλά αργότερα άρχισε να υποψιάζεται αυτό που για τις χώρες μας αποτελεί μια ηθική αρχή, που δηλώνει πως ο Πειρασμός είναι σαν ένα μαχαίρι το οποίο μπορεί να κόψει τόσο την τροφή μας όσο και τον λαιμό ενός ανθρώπου, μπορεί να είναι βρώση ή δηλητήριο, άσκηση ή καταστροφή».
Η έκθεση «ΠΕΙΡΑΣΜΟΣ – TEMPTATION» είναι το αποτέλεσμα της αγαστής συνεργασίας του Εικαστικού Προγράμματος ΧΑΝΙaRT-2025 και των επιμελητών Sophie Parkin και Nicholas Moore, συνδιοργανώνεται από την Περιφέρεια Κρήτης, την Περιφερειακή Ενότητα Χανίων, τον Δήμο Πλατανιά, την Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων, την Αίθουσα Τέχνης Match More και το Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Χανίων Ελαιουργείον.
Η έκθεση συνοδεύεται από δίγλωσσο (ελληνικά, αγγλικά) κατάλογο στον οποίο παρουσιάζονται τα έργα των καλλιτεχνών, κείμενα τεκμηρίωσης μαζί με αναλύσεις και σχόλια των επιμελητών.
Η έκθεση θα είναι ανοιχτή κάθε μέρα 18:00-21:00 ή κατόπιν προσυνεννόησης, από 3.11.2025 μέχρι 15.11.2025, με ελεύθερη είσοδο.
Ο Βενετσιάνικος Nαός του Αγίου Ρόκκου σώζεται σε άριστη κατάσταση στη βορειοδυτική γωνία της Πλατείας 1821, στη Σπλάντζια της Παλιάς Πόλης των Χανίων, κοντά στο σημερινό ορθόδοξο Ναό του Αγίου Νικολάου. Αποτελείται από δύο διαφορετικής μορφής καμαροσκέπαστα κλίτη από τα οποία το αρχαιότερο ήταν το βόρειο, μια απλή κατασκευή χωρίς κανένα διάκοσμο.
Αντίθετα, το νότιο κλίτος έχει κτιστεί εξ’ ολοκλήρου από λαξευτή τοιχοποιία, σύμφωνα με τις αρχιτεκτονικές αντιλήψεις του Βενετσιάνικου Μανιερισμού. Πρόκειται για κτίσμα με τονισμένους αρμούς στους πεσσούς, που καταλήγει στις στενές του πλευρές σε τριγωνικό αέτωμα, χωρίς καταέτιο γείσο. Η κύρια δυτική όψη, έχει τονισμένο τον κατακόρυφο άξονα με ένα θύρωμα, ένα ορθογώνιο πλαίσιο για επιγραφή και ένα στρογγυλό φεγγίτη.
Στη νότια όψη το κέντρο καταλαμβάνει θύρωμα με τριγωνικό αέτωμα και δυο μεγάλα παράθυρα. Κάτω από το γείσο υπάρχει επιγραφή : «Αφιερωμένο στον Άριστο και Μέγιστο Θεό και στον Θείο Ρόκκο. 1630». Η επιγραφή “D(IVO) ROCCO” (στο Θείο Ρόκκο) υπάρχει και στην πρόσοψη. Ο ναός φαίνεται να κτίστηκε μετά από κάποια επιδημία πανώλης από την οποία, όπως είναι γνωστό, προστάτευε ο Άγιος Ρόκκος.
Πρόσφατα ο Ναός συντηρήθηκε από την Εφορεία Αρχαιοτήτων Χανίων και στο εσωτερικό του πραγματοποιήθηκε ανασκαφή που εμφάνισε τμήματα από τη αρχαία Κυδωνία και μέρος οικισμού από τους Μινωικούς χρόνους. Τα επίπεδα της ανασκαφής είναι ορατά από το εσωτερικό του μνημείου καθώς τμήμα του πατώματός του έχει αντικατασταθεί με υαλοπίνακες.
Το πρόγραμμα «ΧΑΝΙaRT – Εικαστικές Διαδρομές» συμπληρώνει φέτος 14 χρόνια δράσεων (2012-2025) με περισσότερες από 400 εκδηλώσεις πολιτισμού, υλοποιείται από το «Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Χανίων Ελαιουργείον» σε συνεργασία με την Περιφέρεια Κρήτης, την Περιφερειακή Ενότητα Χανίων, όλους τους Δήμους του Νομού Χανίων και με τους Πολιτιστικούς Φορείς που έχουν σκοπό τη διερεύνηση και ανάπτυξη του Πολιτισμού και των Καλών Τεχνών σε ολόκληρο το Νομό Χανίων.
Στόχος του προγράμματος «ΧΑΝΙaRT – Εικαστικές Διαδρομές» είναι να αναδείξει ο Νομός Χανίων το εικαστικό δυναμικό του και να καταστεί ένα από τα σημαντικότερα κέντρα εικαστικών δράσεων της Ελλάδας, μια αρένα νέων καλλιτεχνικών τάσεων και ένα φόρουμ εικαστικού διαλόγου και δημιουργίας, ένα χωνευτήρι αλληλεπιδράσεων μεταξύ των γηγενών πολιτιστικών αξιών και των διεθνών ρευμάτων πρωτοπορίας, το βήμα παρουσίασης των εικαστικών δράσεων και αναζητήσεων, τόσο για τους καταξιωμένους Δασκάλους της Τέχνης, όσο και τους ταλαντούχους Νέους Δημιουργούς.
Παράλληλα με την προβολή του τόπου μας και την ανάδειξη του ντόπιου πολιτιστικού δυναμικού, στόχος παραμένει η κατασκευή ενός διαδραστικού δικτύου επικοινωνίας μεταξύ όλων των Κρητών Εικαστικών Δημιουργών, της τοπικής κοινωνίας, της ευρύτερης καλλιτεχνικής κοινότητας και του παγκόσμιου πολιτιστικού ιστού.
H Μη Κερδοσκοπική Εταιρία Πολιτισμού «Ελαιουργείον – Εργοστάσιο Τέχνης» δημιουργήθηκε με σκοπό να σώσει από την ερήμωση και τον αφανισμό το Παλιό Ελαιουργείο του Αγροτικού Συνεταιρισμού Ζυμπραγού στο Νομό Χανίων της Κρήτης. Στόχος της είναι να στεγάσει στους χώρους του εκδηλώσεις πολιτισμού, μετατρέποντάς το σε έναν τόπο μνήμης και ένα πεδίο δράσεων κουλτούρας στην ενδοχώρα του νησιού.
Το κτίριο του Παλιού Ελαιουργείου αποτελείται από τον κεντρικό οικοδομικό πυρήνα που κατασκευάστηκε με λιθοδομή τη δεκαετία του 1920 και από πτέρυγες – δορυφόρους κατασκευασμένες σε διαδοχικές οικοδομικές φάσεις ως τη δεκαετία του 1970. Το 1980 σταμάτησε η λειτουργία του ως λιοτρίβι και αφέθηκε να καταρρέει γοργά. Κατά την ανασυγκρότησή του στόχος ήταν η διατήρηση των πρωταρχικών υλικών του κτιρίου με τον αυθεντικό τεχνολογικό του εξοπλισμό με όσο το δυνατόν λιγότερες παρεμβάσεις. Ο μηχανικός εξοπλισμός του ελαιοτριβείου είναι Ελληνικής Κατασκευής(!) από τις αρχές της δεκαετίας του 1960 και διατηρήθηκε σαν σημείο μνήμης και αναφοράς των αρχικών λειτουργιών του χώρου.
Σήμερα το «Ελαιουργείον – Εργοστάσιο Τέχνης» είναι ένας πολυδιάστατος πολιτιστικός οργανισμός. Απαρτίζεται από την «Πινακοθήκη Εικαστικών Τεχνών Χανίων» που στόχο της έχει τη διοργάνωση εκπαιδευτικών προγραμμάτων και την παρουσίαση περιοδικών εικαστικών εκθέσεων, και το «Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης Χανίων» που σκοπός του είναι η διαφύλαξη, η παρουσίαση και η ανάδειξη των μόνιμων συλλογών του «Ελαιουργείου» και η προώθηση μαζί με τη μελέτη των διαδραστικών επαφών της Σύγχρονης Τέχνης με τον Άνθρωπο. Παράλληλα από το «Ελαιουργείον – Εργοστάσιο Τέχνης» εκπορεύονται έξι μεγάλα προγράμματα Επικοινωνίας, Συνεργασίας, Ανάπτυξης & Πολιτισμού: 1.«Ο Δρόμος των Μουσείων», 2.«Ο Κύκλος των Φαραγγιών», 3.«ΧΑΝΙaRT – Εικαστικές Διαδρομές», 4.«Τέχνη & Οίνος – Τα Οινοποιεία Δυτικής Κρήτης δημιουργούν Πολιτισμό», 5.«Δημιουργική Φιλοξενία Καλλιτεχνών – Olivepress Art Residency» & 6.«Το Βήμα της Τέχνης».
Το παλιό λιοτρίβι που αναγεννήθηκε σε «Εργοστάσιο Τέχνης», βρίσκεται στο χωριό Δρομόνερο, 33 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά της πόλης των Χανίων (30 λεπτά με το αυτοκίνητο), πάνω στον οδικό άξονα που οδηγεί στο γραφικό ψαροχώρι του Λιβυκού Πελάγους με τις μαγικές παραλίες: την Παλαιόχωρα.
zarpanews.gr
