Αλαλούμ στις φορολογικές δηλώσεις λόγω της επικαιροποίησης των ΚΑΔ: Προειδοποιήσεις από λογιστές – Τα λάθη που μπορεί να κοστίσουν στις επιχειρήσεις
Ένα από τα βασικά ζητήματα που ανακύπτουν αφορά τη λανθασμένη αντιστοίχιση των παλαιών ΚΑΔ 2008 με τους νέους ΚΑΔ 2025.
Φορολογικό, λογιστικό και διοικητικό «αλαλούμ» ενδέχεται να προκύψει για επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες από την επικαιροποίηση των Κωδικών Αριθμών Δραστηριότητας (ΚΑΔ), ενόψει της εφαρμογής της νέας Εθνικής Ονοματολογίας ΚΑΔ 2025 από την 1η Μαρτίου 2026.
Η διαδικασία, που προβλέπεται στη σχετική απόφαση της ΑΑΔΕ, δεν περιορίζεται σε μια απλή τεχνική αλλαγή, αλλά μπορεί να δημιουργήσει αλυσιδωτές συνέπειες σε πολλαπλά επίπεδα λειτουργίας των επιχειρήσεων.
Ένα από τα βασικά ζητήματα που ανακύπτουν αφορά τη λανθασμένη αντιστοίχιση των παλαιών ΚΑΔ 2008 με τους νέους ΚΑΔ 2025. Σε αρκετές περιπτώσεις, ένας γενικός κωδικός του προηγούμενου συστήματος «σπάει» σε περισσότερους νέους, με πιο εξειδικευμένες περιγραφές. Αν η επιχείρηση επιλέξει κωδικό που δεν αποτυπώνει με ακρίβεια τη δραστηριότητά της, μπορεί να εμφανίζεται στο μητρώο με διαφορετικό αντικείμενο από αυτό που πραγματικά ασκεί, δημιουργώντας ερωτήματα σε μελλοντικό έλεγχο.
Παράλληλα, συχνό παράδειγμα αποτελεί η διατήρηση ως κύριου ΚΑΔ μιας δραστηριότητας δευτερεύουσας σημασίας, ενώ η πραγματική κύρια δραστηριότητα έχει μεταφερθεί σε άλλον κωδικό.
Μια τέτοια αστοχία αλλοιώνει τη φορολογική εικόνα της επιχείρησης και μπορεί να οδηγήσει σε ασυμβατότητα μεταξύ δηλωμένων εσόδων και αντικειμένου δραστηριότητας, ιδίως κατά τη συμπλήρωση του εντύπου Ε3.
Επιπλοκές μπορεί να προκύψουν και από την επιλογή υπερβολικά γενικών ΚΑΔ, αντί ειδικών υποκωδικών που προβλέπονται στη νέα ονοματολογία. Σε αυτή την περίπτωση, τα δηλωμένα έσοδα ενδέχεται να μην «ταιριάζουν» με τη φύση της δραστηριότητας, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο φορολογικού ελέγχου, καθώς η νέα δομή των ΚΑΔ είναι σαφώς πιο αναλυτική και περιορίζει τα περιθώρια ερμηνείας.
Ιδιαίτερη βαρύτητα αποκτά και η πιθανή ασυμφωνία μεταξύ των ΚΑΔ που εμφανίζονται στο μητρώο της φορολογικής διοίκησης και των δραστηριοτήτων που έχουν αποτυπωθεί στα παραστατικά και στις διαβιβάσεις του myDATA κατά τη χρήση 2025. Αν τα δεδομένα αυτά δεν ευθυγραμμίζονται με τους επικαιροποιημένους κωδικούς, ενδέχεται να απαιτηθούν διορθωτικές κινήσεις, με πρόσθετο διοικητικό και οικονομικό κόστος.
Αλλαγές στους ΚΑΔ κοντά στην περίοδο υποβολής των φορολογικών δηλώσεων μπορούν, επίσης, να επηρεάσουν τη σωστή ταξινόμηση των οικονομικών αποτελεσμάτων, τόσο για ατομικές επιχειρήσεις όσο και για νομικές οντότητες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η μεταβολή του κύριου ΚΑΔ μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια υπαγωγής σε ειδικό καθεστώς ΦΠΑ ή σε λανθασμένη εφαρμογή συντελεστών, εφόσον ο νέος κωδικός υπάγεται σε διαφορετικό φορολογικό χειρισμό.
Περαιτέρω συνέπειες καταγράφονται και στο πεδίο των επιδοτήσεων και των αναπτυξιακών προγραμμάτων, καθώς η αλλαγή ΚΑΔ μπορεί να επηρεάσει την επιλεξιμότητα μιας επιχείρησης όταν τα προγράμματα συνδέονται ρητά με συγκεκριμένους τομείς δραστηριότητας.
Αντίστοιχα, μεταβολές στον κύριο ΚΑΔ ενδέχεται να αλλάξουν τον χαρακτηρισμό της επιχείρησης σε εργατοασφαλιστικό επίπεδο, με επιπτώσεις στις υποχρεώσεις που απορρέουν από την εργατική νομοθεσία.
Τέλος, επισημαίνεται ότι η μη έγκαιρη επικαιροποίηση έως την έναρξη ισχύος της νέας ονοματολογίας μπορεί να θεωρηθεί παράλειψη μεταβολής μητρώου, ενώ μια πρόχειρη ή αποσπασματική προσαρμογή στους ΚΑΔ 2025 αυξάνει συνολικά τον κίνδυνο φορολογικών και διοικητικών κυρώσεων.
Όπως ανακοινώθηκε την περασμένη εβδομάδα από τη Φορολογική Διοίκηση:
- Η ΑΑΔΕ προβαίνει σε αυτόματη ενημέρωση των Κωδικών Αριθμών Δραστηριότητας (ΚΑΔ) όλων των επιχειρήσεων, βάσει του εγκεκριμένου πίνακα αντιστοίχισης.
- Οι νέοι ΚΑΔ καταχωρούνται συστημικά στο Μητρώο της επιχείρησης, χωρίς να απαιτείται ενέργεια από τον φορολογούμενο.
- Οι ισχύοντες ΚΑΔ την 1η Μαρτίου θα αντιστοιχιστούν σε έναν νέο κωδικό που θα ξεκινάει από το ψηφίο 8 και θα έχει μήκος 5 ψηφία.
- Οι ΚΑΔ 1997 που δεν αντικαταστάθηκαν σε ΚΑΔ 2008, θα αντικατασταθούν με ορισμένο ειδικό ΚΑΔ.
- Η διαδικασία της αυτόματης ενημέρωσης περιλαμβάνει τα ακόλουθα στάδια: α) αυτόματη αντικατάσταση των υφιστάμενων ΚΑΔ με τους αντίστοιχους νέους, β) κοινοποίηση στον φορολογούμενο με σχετικό μήνυμα της ολοκλήρωσης της διαδικασίας αντιστοίχισης και γ) διόρθωση οποιασδήποτε καταχώρισης/μεταβολής/αφαίρεσης (διακοπής) ΚΑΔ, από τον φορολογούμενο
- Σε περιπτώσεις όπου μια υφιστάμενη δραστηριότητα αντιστοιχίζεται σε περισσότερους από έναν νέους ΚΑΔ, η ΑΑΔΕ ορίζει έναν εξ αυτών ως κύριο ΚΑΔ και καταχωρεί τους υπόλοιπους ως δευτερεύοντες, εφόσον προκύπτει συνάφεια της δραστηριότητας, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία.
Σε περίπτωση αδυναμίας ολοκλήρωσης της αυτοματοποιημένης αντιστοίχισης με κεντρική διαδικασία, κατόπιν ειδοποίησης του φορολογούμενου θα υποβάλλεται αίτημα μέσω της Εφαρμογής Ψηφιακής Υποδοχής και Διαχείρισης Αιτημάτων «Τα Αιτήματά μου» έως την 1 Ιουνίου 2026, χωρίς επιβολή προστίμου. Κατά την ψηφιακή υποβολή θα πρέπει να επισυνάπτεται η σχετική δήλωση Μητρώου (έντυπο Δ211), καθώς και τα κατά περίπτωση απαιτούμενα δικαιολογητικά τεκμηρίωσης.
